نی زار : در جوامع بشری بنیادهای گوناگونی به وجود آمده است که در آن روزانه افراد امرار و معاش می کنند و اصلا زندگی می کنند از سالهای دور تا به امروز خانواده بنیادی است که مهمترین ساعات دوران زندگی افراد در آن گذرانده می شود، خانواده سازمانی است که تشکیل شده از پدر،مادر،فرزندان ،در تعریف خانواده آمده است: تنها سازمان اجتماعی که بادوام است و از دیرباز در زندگی بشرهای حتی ماقبل تاریخ وجود داشته و به نظر می آید که هر مکانی که نقش تمرکز و گرفتن انرژی مثبت برای فعالیت های روزانه را بر عهده داشته و دارد خانواده است ، همچنین روابط انسانی از خواستهای حیاتی این بنیاد به حساب می آید، از لحاظ مردم شناسی نیز می گویند: علت استمرار و دوام خانواده آن است که در خانواده روابط اجتماعی به بهترین وجه ،حوایج آدمی را برمی آورد و از لحاظ تاریخی نیز شکل های خانواده این گونه بوده است :
گروههای مختلط، خانواده های پدرسالار با چند زن، خانواده های مادرسالار… و آنچه را می توان گفت این است که فرق خانواده ها در جهان بستگی به تاریخ و دین که بخش مهم فرهنگ هست، دارد.
[1]
در این بین نقش مادر بسیار مهم است:لفظ مادر در پهلوی ماتر یا مات در اوستا ماتر در ارمنی مییر، در بلوچی مات ،گیلکی مار و در لهجه شیرین سیستانی موکه یا ن ن ه می باشد و در همه جوامع با یک نقش روبرو است، و آن زنی است که فرزند به دنیا می آورد و او را پرورش میدهد ، در امثال و حکم دهخدا آمده است:مادر عاشق بیعار است و هر چند فرزند بی مهر باشد مادر را مهر نکاهد و مادر فرزند را بس حق ها است.
با اینکه در سیستان خانواده ها بیشتر از نوع پدر سالانه بوده اما نقش مادر و زن به خوبی روشن است از خودگذشتگی زن در نگاه مادر بر هیچ کس پوشیده نیست ، گذشت وی برای رشد و تعالی فرزند و آماده کردن وی برای اجتماع بزرگتر بسیار واضح هست، مادر سیستانی نقش هدایت کننده و حتی برنامه ریزی را دارد و مادر مسیر رشد و تعالی برای فرزندان را مهیا می کند تا در اجتماع بزرگتر فرزندان نقش تعیین کننده داشته باشند.
با افتخار
a.sh